Prolog Autor zwraca się do czytelnika, prosząc, aby wysłuchał jego opowieści i zapewniając, że będzie ona najpiękniejsza, najweselsza i trafnie ułożona. Wyznaje, że jest ojczymem Don Kichota, którego kocha jak syna, ale ma świadomość, że czytelnik nie musi wykazywać się wyrozumiałością dla wad bohatera historii. Autor wiele razy zasiadał do napisania przedmowy do swej opowieści, lecz początkowo nie wiedział, co napisać. Aż pewnego dnia zjawił się u niego przyjaciel, któremu zwierzył się ze swojej twórczej niemocy i wątpliwości, uważając dzieło za niedoskonałe. Przyjaciel uznał, że książka autora jest potępieniem ksiąg rycerskich i dlatego powinien zadbać wyłącznie o to, aby opowieść miała piękny kształt i była odzwierciedleniem myśli twórcy. Autor w milczeniu wysłuchał rady mężczyzny, uznając ze za dobre i według nich napisał prolog do historii dzielnego Don Kichota z Manczy, który zasłynął jako czysty kochanek i znamienity rycerz. Rozdział I Który mówi o kondycji i zajęciach słynnego Hidalga – Don Kichota z Manczy W pewnym miasteczku w prowincji Manczy żył pewien ubogi hidalgo, który za cały dobytek miał kopię u siodła, starożytną tarczę, chudą szkapę i jednego charta. Mieszkał on razem z gospodynią, dwudziestoletnią siostrzenicą i pachołkiem, zatrudnionym do wszelkich zajęć. Hidalgo był mężczyzną pięćdziesięcioletnim, silnym, choć kościstym, o pociągłej twarzy. Nosił przydomek Kichada bądź Kesada, co zresztą nie jest istotne dla tej opowieści. Przez większą część roku, kiedy to nie miał żadnej roboty, czytał księgi rycerskie z takim zapałem, że całkowicie zapominał o zarządzaniu swym gospodarstwem. Zamiłowanie do ksiąg rycerskich było tak wielkie, że sprzedał kilka mórg ziemi, aby mieć pieniądze na zakup książek. Szczególnie upodobał sobie dzieła Felicjana de Silvy, choć często głowił się nad zrozumieniem ukrytego sensu rycerskich przygód. Biedny hidalgo stracił zupełnie rozsądek, rozmyślając nad niezwykłymi przygodami rycerzy i zastanawiając się nad ich wiarygodnością. Wiele razy dyskutował z miejscowym proboszczem o tym, kto jest najznamienitszym rycerzem na świecie, a z czasem tak zapamiętał się w czytaniu, że spędzał nad lekturą niekiedy całe noce i dnie. Coraz bardziej utwierdzał się w przekonaniu, że wszystkie te historie są prawdą, a kiedy stracił resztki zdrowego rozsądku, postanowił zostać błędnym rycerzem. Uznał, że jest to konieczne dla jego sławy i dobra ojczyzny i zapragnął zdobyć nieśmiertelną chwałę, naprawiając wszystkie krzywdy oraz wystawiając się na niebezpieczeństwo. Pierwszą rzeczą, jaką zrobił, było wyczyszczenie zbroi, którą odziedziczył do pradziadkach. Oczyścił ją z rdzy, a do uszkodzonego hełmu przyczepił przyłbicę z tektury. Potem obejrzał swego rumaka i postanowił nadać mu imię godne wielkiego rycerza. Po kilku dniach wymyślił dla niego imię Rosynanta, uznając, że nazwa tak jest miła dla ucha. Przez kolejne osiem dni zastanawiał się nad własnym imieniem i w końcu nazwał się Don Kichotem z Manczy. Kiedy już zadbał o swoją zbroję, nadał nowe imię sobie i swemu rumakowi, uświadomił sobie, że potrzebuje damy serca, którą jako błędny rycerz powinien kochać i uwielbiać. Wreszcie przypomniał sobie o Aldonsie Lorenso, młodej córce wieśniaka z pobliskiej miejscowości, którą kiedyś był zauroczony i uznał, że znalazł właściwą dla siebie damę serca. Po długich namysłach nazwał ją Dulcyneą z Toboso. Rozdział II O pierwszym wyruszeniu w świat przemyślnego hidalga Don Kichota Zakończywszy przygotowania do wyprawy, Don Kichot postanowił nie tracić czasu, uznając, że dalsza zwłoka przynosi szkodę całemu światu. Pewnego lipcowego ranka założył zbroję, dosiadł Rosynanta, opuścił przyłbicę i trzymając kopię w dłoni wyjechał na pole. W pewnej chwili ogarnęła go straszna udręka i już chciał zawrócić do domu, ponieważ przypomniał sobie, że nie został pasowany na rycerza i wedle prawa rycerskiego nie mógł toczyć walk z innymi rycerzami. Jednak jego szaleńcze pragnienie przygody okazało się silniejsze i postanowił, że poprosi pierwszego napotkanego człowieka, aby pasował go na rycerza. Uspokoił się i ruszył w dalszą drogę, mając nadzieję, iż w przyszłości jakiś mędrzec spisze jego dzieje. Jechał tak prawie przez cały dzień, pogrążając się w rozpaczy, że nie wydarzyło się nic, co okazałoby się godnym opisania. Wreszcie w pobliżu traktu dojrzał oberżę i postanowił spędzić w niej noc. Przed drzwiami karczmy stały dwie młode prostytutki, które wraz z mulnikami jechały do Sewilli. Don Kichot wyobraził sobie, że zajazd jest zamkiem z czterema wieżami, otoczonym fosą. Podjechał bliżej, czekając aż zjawi się jakiś karzeł, który zadmie w róg, oznajmiając przybycie wielkiego rycerza. W tej samej chwili pastuszek, zaganiający świnie na ściernisku, zadął w róg i dzielny rycerz pomyślał, że spełniły się jego marzenia i jakiś karzeł zapowiedział jego przybycie. Wielce uradowany, stanął u wrót oberży, wzbudzając strach dziewcząt. Don Kichot przemówił do nich łagodnie, zapewniając, że nie muszą się go obawiać. Dziewczyny spojrzały na niego zdziwione i słysząc, iż nazywa je dziewicami, roześmiały się głośno. Urażony ich zachowaniem rycerz, uznał, że śmiech zdradza ich prostactwo i nie przystoi damom. Słowa jego rozśmieszyły je jeszcze bardziej i nie wiadomo, jak zakończyłaby się ta sprawa, gdyby nie pojawił się oberżysta. Mężczyzna przyjrzał się dziwacznej postaci, lecz postanowił okazać przybyszowi szacunek i zaprosił go swego zajazdu na nocleg. Don Kichot zsiadł z konia, prosząc oberżystę o to, aby zaopiekował się należycie jego rumakiem, po czym wszedł do izby i zaczął zdejmować zbroję, w czym chętnie pomagały mu młode prostytutki, które wziął za panie zamku. Nie zdołały jednak rozwiązać wstęgi, przytrzymującej szyszak i rycerz musiał siedzieć przez cały czas z hełmem na głowie. Podziękował im pięknie za pomoc i zasiadł do wieczerzy, cierpliwie karmiony przez jedną z dziewcząt, ponieważ przyłbica cały czas opadała mu na nos. Rozdział III Który opowiada, w jak ucieszny sposób Don Kichot został pasowany na rycerza Po wieczerzy Don Kichot, dręczony myślą, że nadal nie jest pasowany na rycerza, przywołał do siebie oberżystę i udał się wraz z nim do stajni. Tam upadł przed mężczyzną na kolana, błagając, aby o świcie pasował go na rycerza wedle obowiązującego zwyczaju. Zdumiony gospodarz przyrzekł mu, że wyświadczy mu tę przysługę i utwierdził się w przekonaniu, że dziwny gość jest niespełna rozumu. Postanowił zażartować z niego, oznajmiając, że w młodości również był rycerzem i błądził po całym świecie w poszukiwaniu przygód. Na starość osiadł w zamku, przyjmując z otwartymi ramionami każdego błędnego rycerza, który zjawił się u wrót, gdyż darzył ich szczególną sympatią. Zapewnił Don Kichota, że nazajutrz odbędzie się uroczysta ceremonia i zostanie prawdziwym rycerzem, a potem spytał, czy ma jakieś pieniądze przy sobie. Hidalgo wyjaśnił, że nie ma ani grosza, ponieważ w żadnej z ksiąg nie napisano, aby rycerz dysponował jakimikolwiek pieniędzmi. Oberżysta wyjaśnił mu, że rycerze powinni mieć przy giermków, którzy byli zaopatrzeni w pieniądze i rzeczy, przydatne podczas podróży. Nakazał, aby odpowiednio przygotował się do dalszej drogi, a Don Kichot obiecał mu, iż dostosuje się do jego rad. Potem wyszli na dziedziniec, gdzie rycerz miał pełnić wartę, a karczmarz, dusząc się ze śmiechu, opowiedział o jego szaleństwie wszystkim zebranym w oberży. Tymczasem zapadła noc. Don Kichot przechadzał się po podwórzu, kiedy jeden z mulników wyszedł, aby napoić swoje muły. Zdjął z koryta rynsztunek rycerza i nagle usłyszał groźny głos hidalgo, który nakazywał mu odejść od zbroi. Mulnik, nie zważając na ostrzeżenie, odrzucił zbroję. Wtedy Don Kichot uderzył go kopią w głowę i powalił na ziemię. Potem pozbierał części swego uzbrojenia i zaczął spokojnie spacerować przed korytem. Po jakimś czasie zjawił się drugi mulnik i podzielił los swego towarzysza. Z karczmy wybiegli ludzie i widząc leżących na ziemi mężczyzn, zaczęli obrzucać rycerza kamieniami. Oberżysta starał się załagodzić sytuację, krzycząc, że przybysz jest szaleńcem, a Don Kichot gromkim głosem wygrażał się napastnikom. W końcu mulnicy posłuchali napomnień karczmarza i zabrali swych nieprzytomnych towarzyszy z pola bitwy, a rycerz ze stoickim spokojem wrócił do sprawowania warty. Oberżysta, zaniepokojony zachowaniem gościa, postanowił natychmiast pasować go na rycerza. Przekonał Don Kichota, że wypełnił obowiązek straży obok zbroi, kazał mu przyklęknąć i dopełnił ceremonii pasowania. Jedna z dziewcząt, z trudem powstrzymując śmiech, przypasała hidalgo miecz, za co podziękował jej, zapewniając, że zawsze będzie jej za to wdzięcznym. Druga panna przypięła mu ostrogi. Po ceremonii pasowania Don Kichot natychmiast postanowił wyruszyć w świat na poszukiwanie przygód i opuścił karczmę. Rozdział IV Co się przytrafiło naszemu rycerzowi po wyjeździe z oberży Nastał świt, kiedy Don Kichot, uszczęśliwiony pasowaniem na rycerza, opuścił oberżę i pamiętając o radach karczmarza, zawrócił w stronę domu, aby zaopatrzyć się w potrzebne rzeczy. Postanowił, że jego giermkiem zostanie wieśniak z sąsiedniej zagrody, uznając, że jest stworzony do tej roli. Nagle usłyszał jakieś jęki, dobiegające z głębi lasu. Sądząc, że nadarzyła się okazja, aby mógł wypełnić obowiązki rycerza, skierował Rosynanta między drzewa. Na skraju boru ujrzał kobyłę, przywiązaną do dębu. Tuż obok, przytroczony do drugiego drzewa, stał piętnastoletni wyrostek, a jakiś barczysty chłop okładał go kijem. Don Kichot, widząc, co się dzieje, wyzwał wieśniaka na pojedynek, biorąc go za rycerza. Przestraszony chłop wyjaśnił mu, że wyrostek jest jego pachołkiem i źle wypełnił swoje obowiązki, za co został obity. Rycerz rozkazał uwolnić chłopaka, a następnie kazał wypłacić mu należną kwotę za kilka miesięcy służby. Wieśniak odparł, że nie ma przy sobie pieniędzy i zaproponował, aby pachołek poszedł z nim do domu, gdzie otrzyma zapłatę. Chłopak zaprotestował, zapewniając, że jego pan nie jest rycerzem i nie dotrzyma danego słowa. Don Kichot uspokoił go, poprzysięgając zemstę jeśli chłop nie wypełni swej obietnicy i odjechał. Wieśniak poczekał, aż zniknie za drzewami, ponownie przywiązał chłopaka do dębu i wymierzył mu karę. W końcu uwolnił go, a pachołek odszedł, obiecując, że odnajdzie dzielnego rycerza i opowie mu o swojej krzywdzie. strona: - 1 - - 2 - - 3 - - 4 - - 5 -

Nastała noc. Mulnik, który umówił się na potajemne spotkanie ze służką, oczekiwał jej niecierpliwie, nie zwróciwszy uwagi, że jego towarzysze nadal nie śpią. Po jakimś czasie zjawiła się Maritornes i skradając się po omacku, wpadła wprost w otwarte ramiona Don Kichota. Mężczyzna zmusił ją, aby usiadła obok niego. Zaślepiony, odniósł wrażenie, że trzyma w objęciach boginię piękności. Dziewczyna za wszelką cenę próbowała wydostać się z jego uścisku i nie zwracała uwagi na jego słodkie wyznania. Tymczasem mulnik, słysząc, że służąca weszła do izby, usłyszał szept rycerza i podkradł się do jego łoża, sądząc, że panna nie dotrzymała danego mu słowa. Zauważywszy, że Maritornes stara się odepchnąć hidalga, uderzył go w szczękę i rzucił się na niego. Odgłosy walki zbudziły oberżystę, który zjawił się w izbie, szukając służącej. Dziewczyna ukryła się na posłaniu Sancza, który, sądząc, iż dusi go jakaś zmora, zaczął walić pięściami na oślep. Mulnik, widząc to, puścił Don Kichota i ruszył Maritornes na pomoc. Rozpoczęła się bójka, a hałas obudził dowódcę łuczników, który tego dnia nocował w gospodzie. Mężczyzna wbiegł do izby, nakazując spokój i chwycił rycerza za brodę. Po chwili zapanowała cisza. Rozdział XVII Dalszy ciąg niezliczonych trudów, które dzielny Don Kichot i jego giermek, Sanczo Pansa, przenieśli w karczmie, która zdawała się rycerzowi zamkiem Po jakimś czasie Don Kichot ocknął się z omdlenia i zaczął nawoływać giermka. Uznał, że zamczysko, do którego dotarli, jest zaczarowane i poprosił Sanczo, aby poprzysiągł dochowanie tajemnicy, którą zamierzał mu powierzyć. Pansa, rozgniewany kolejną nieprzyjemną przygodą, obiecał, że postąpi zgodnie z wolą pana. Wtedy hidalgo wyznał, że w nocy nawiedziła go piękna córka władcy zamku, lecz nagle zaatakował go wielkolud i pobił tak mocno, że krew trysnęła mu z ust. Sanczo z żalem stwierdził, że sam otrzymał kilkanaście razów, co uświadomiło mi, iż przy każdej sposobności zostaje obity choć nie jest błędnym rycerzem. Don Kichot zaczął przyrządzać cudowny balsam, dzięki któremu obaj mieli odzyskać siły. Napełnił specyfikiem starą manierkę, którą podarował mu oberżysta i odmówił nad nią kilkadziesiąt razy pacierz, czyniąc znak krzyża po każdym słowie. Potem napił się leku, zwymiotował i spał przez trzy godziny, a po przebudzeniu czuł się znacznie lepiej. Sanczo Pansa, uznając ozdrowienie pana za cud, wypił kilka łyków lekarstwa. Po paru sekundach chwyciły go tak silne bóle, że myślał, iż nadeszła jego ostatnia godzina. Hidalgo uznał, że cierpienie giermka wynika z tego, że nie został pasowany na rycerza. Biedny Sanczo męczył się przez dwie godziny i osłabł tak bardzo, że ledwie mógł stanąć na nogi. Tymczasem Don Kichot postanowił natychmiast wyruszyć na poszukiwanie kolejnej przygody. Osiodłał konia, pomógł giermkowi wsiąść na osła, następnie wsiadł na swego rumaka i podziękował oberżyście za gościnę, biorąc go za kasztelana. Zapewnił, że w zamian za łaskę, jaką okazał mu mężczyzna, pomści jego krzywdę na jakimś zuchwalcu. Karczmarz odparł, że pragnie tylko, aby gość zapłacił za swój nocleg w gospodzie. Rycerz zdziwił się, słysząc, że przebywał w zajeździe, a po chwili dodał, że jako błędny rycerz nie może zapłacić za nocleg, ponieważ według prawa i obyczaju należy mu się darmowa gościna. Oberżysta pomimo tego zażądał opłaty, co rozgniewało i uraziło Don Kichota. Hidalgo opuścił karczmę, a karczmarz zatrzymał Sanczo, pytając go o pieniądze. Giermek uznał, że skoro rycerz postanowił nie płacić, to on nie zamierza sprzeciwić się jego woli. Zamierzał ruszyć za Don Kichotem, lecz nagle został ściągnięty z osła przez kilku gości, którzy szukali okazji do żartów. Zaczęli podrzucać go na kołdrze, żartując z krzyczącego biedaka. Rycerz usłyszał przeraźliwy wrzask sługi i popędził ku gospodzie. Widząc giermka w opresji, zaczął wykrzykiwać przekleństwa i obelgi na oprawców Pansy. Po jakimś czasie mężczyźni wsadzili giermka na osła, a Maritornes podała mu dzban z wodą. Don Kichot zaklinał go, aby nie pił wody, ponieważ może być zatruta, lecz sługa nie posłuchał go, prosząc o wino. Po chwili opuścił karczmę, ciesząc się, że nie musiał zapłacić za nocleg. Rozdział XIX O mądrej rozmowie Sancza z jego panem, o spotkaniu z umarłym i o innych przedziwnych przygodach Pewnego dnia noc Don Kichot i Sanczo Pansa, zajęci rozmową, nie znaleźli w porę schronienia i noc zastała ich w drodze. Głodni i zmęczeni, błądząc w ciemnościach w poszukiwaniu jakiegoś zajazdu, nagle dostrzegli w oddali niezliczoną ilość świateł podobnych do ruszających się gwiazd. Zaskoczeni, zatrzymali się, a światła zbliżały się ku nim i stawały się coraz większe. Giermek zaczął drżeć ze strachu, a rycerz, udając odwagę, znieruchomiał, wyczekując na nową okazję do wykazania się dzielnością. Wkrótce ujrzeli gromadę ludzi, zmierzających w ich stronę na koniach. Kilkunastu z nich trzymało w zębach zapalone pochodnie. Za nimi jechała lektyka, okryta żałobnym kirem. Widok ten spotęgował przerażenie Sanczo, lecz Don Kichot stanął w poprzez drogi, przekonany, iż jest to pogrzeb jakiegoś rycerza, którego śmierć musi pomścić. Gromkim głosem spytał, kim są żałobnicy i dokąd zmierzają. Jeden z nich odparł, że spieszą się do gospody i nie mają czasu na wyjaśnienia. Jego słowa uraziły błędnego rycerza i rozgniewany zaatakował swego rozmówcę. Po chwili rzucił się na tłum ludzi, którzy zaczęli w popłochu uciekać w pole. Sanczo Pansa przypatrywał się potyczce z podziwem, utwierdzając się w przekonaniu, że jego pan jest tak dzielny i mężny, jak o sobie mawia. Tymczasem Don Kichot podszedł do leżącego na ziemi mulnika, zbliżył ostrze kopii do jego szyi i zażądał, aby się poddał. Mężczyzna zaczął błagać, aby darował mu życie. Wyjaśnił, że nazywa się Alfonso Lopez i jest bakałarzem i wraz z innymi duchownymi zmierza do Segowii, aby złożyć w grobie ciało pewnego hidalga, który zmarł w wyniku gorączki w Baczy. Rycerz przedstawił się, wyjaśniając, że podróżuje po świecie, mszcząc się za ludzką krzywdę. Lopez odparł, że teraz on również został skrzywdzony, ponieważ podczas upadku z muła złamał nogę. Poprosił Don Kichota, aby pomógł mu wydostać się spod zwierzęcia. Rycerz zawołał giermka, który zdejmował sakwy z jedzeniem z muła, należącego do żałobników. Wspólnymi siłami usadowili Alfonsa w siodle, a Don Kichot poprosił go o wybaczenie. Pansa poinformował nieszczęśnika, że miał do czynienia z Don Kichotem z Manczy, zwanym również Rycerzem Posępnego Oblicza. Bakałarz wyruszył w dalszą drogę, a Don Kichot spytał sługę, dlaczego nazwał go Rycerzem Posępnego Oblicza. Sanczo wyjaśnił, że w świetle pochodni rycerz miał tak ponure oblicze, jakiego do tej pory nie widział. Rycerz uznał, że dzięki giermkowi zyskał przydomek, którego zamierzał od tej pory używać. Postanowił namalować swój wizerunek na tarczy, lecz sługa stwierdził, że samym spojrzeniem wzbudzi strach w przeciwniku. Rozdział XXI Który mówi o wspaniałej przygodzie – o zdobyciu hełmu Mambrina oraz o innych rzeczach, które przydarzyły się naszemu niezwyciężonemu rycerzowi Pewnego deszczowego dnia Don Kichot dostrzegł w oddali człowieka na koniu, który miał na głowie coś, co błyszczało niczym złoto. Uszczęśliwiony, przypomniał sobie o przysiędze, którą niegdyś złożył i oświadczył giermkowi, że właśnie zbliża się do nich rycerz, mający na głowie hełm Mambrina, który zamierzał zdobyć. Sanczo Pansa odparł, że widzi człowieka, jadącego na ośle. Rycerz kazał mu usunąć się na stronę i z niecierpliwością oczekiwał na spotkanie z przeciwnikiem. Nie wiedział jednak, że jeździec był balwierzem, jadącym do sąsiedniej wioski. Kiedy zaczął padać deszcz, mężczyzna ten osłonił kapelusz miedzianą miską, którą wiózł ze sobą. Don Kichot pogalopował w jego stronę z wymierzoną kopią, krzycząc, aby bronił się. Balwierz zeskoczył z osła i zaczął uciekać przez pola, zostawiając za sobą miedzianą miskę, co niezmiernie ucieszyło rycerza. Zadowolony, założył zdobycz na głowę i stwierdził, że nie może znaleźć przyłbicy. Sanczo roześmiał się głośno, widząc zmagania swego pana z misą golibrody. Hidalgo stwierdził, że hełm dostał się widocznie w ręce człowieka, który nie znając jego wartości, przetopił część przyłbicy na złoto. Pomimo tego, postanowił nosić hełm na głowie, mając nadzieję, że uchroni go przed ciosami kamieniem. Rezolutny sługa zainteresował się pozostawionym przez uciekiniera osłem i chciał zabrać go, będąc przekonanym, że właściciel nie będzie miał odwagi upomnieć się o zwierzę. Don Kichot odparł, że nie ma w zwyczaju okradać swych przeciwników i kazał zostawić wierzchowca. Ostatecznie pozwolił, aby giermek zamienił uprzęż. Po posiłku wyruszyli w dalszą drogę i wkrótce dotarli do traktu. Gdy tak jechali, Sanczo Pansa stwierdził, że mają mały zysk z przygód i powinni zaciągnąć się na służbę u jakiegoś cesarza bądź księcia, który prowadzi wojnę. Dzięki temu rycerz mógłby zdobyć sławę i wykazać się walecznością, a za swe zasługi otrzymałby należyte wynagrodzenie. Don Kichot przyznał mu rację, lecz uznał, że najpierw musi zdobyć rozgłos i wykazać się męstwem, a dopiero później uda się do jakiegoś władcy, który przyjmie go w pałacu, oddając cześć jego zasługom. Następnie rozkocha w sobie królewnę i po śmierci króla zasiądzie na tronie. Wówczas też wynagrodzi swego giermka, dając mu za żoną córkę księcia. Sanczo Pansa wysłuchał opowieści pana i wyraził nadzieję, że uda mu to, co zamierza. strona: - 1 - - 2 - - 3 - - 4 - - 5 -

W roku 1605 w Hiszpanii ukazała się powieść Miguela Cervantesa: „Przemyślny szlachcic Don Kichote z Manczy”, będąca parodią poczytnych wówczas romansów rycerskich. Utwór bardzo szybko zyskał uznanie czytelników, rozsławiając nazwisko autora. Dziesięć lat później pisarz opublikował II część przygód ubogiego hidalga, który pod wpływem czytanych ksiąg rycerskich postanowił zostać błędnym rycerzem i wyruszył w świat, aby walczyć przeciwko niesprawiedliwości i ludzkiej krzywdzie. Bohater Cervantesa stał się symbolem bojownika o ideały, kierującego się najszlachetniejszymi dążeniami i porywami serca. Powieść można bowiem odczytywać nie tylko jako dzieje szaleńca i ekscentryka, który zatracił poczucie rzeczywistości. Można ją również odczytać jako epopeję poświęcenia, historię porywów i złudzeń, słabości i siły, apoteozę ludzkiej godności. „Don Kichot z Manczy” do dziś cieszy się ogromną popularnością i zaliczany jest do najgłośniejszych dzieł w literaturze światowej. Błędny rycerz od lat inspiruje poetów, pisarzy, malarzy, muzyków. Na podstawie utworu powstały liczne sztuki teatralne, ekranizacje filmowe i kompozycje muzyczne. Nawet ten, kto nie czytał książki, zna imię Don Kichota, damy jego serca i wiernego „Don Kichota z Manczy” W roku 1605 ukazała się drukiem powieść Miguela de Cervantesa: „Przemyślny szlachcic Don Kichote z Manczy”, która już od jakiegoś czasu cieszyła się popularnością wśród czytelników, krążąc w rękopisach. Badacze twórczości i życia Cervantesa nie zdołali ustalić, kiedy pisarz rozpoczął pracę nad dziełem ani jak długo ona trwała. Sam autor, w „Przedmowie” do utworu, wskazuje, że powieść zrodziła się w czasie jego pobytu w więzieniu. Wspomina również, że z założenia miała być parodią literacką, pognębiającą poczytne wówczas księgi rycerskie, pełne „niedorzeczności i nieprawdopodobieństw”: […] jedynym moim pragnieniem było w ohydę u ludzi podać zmyślone i dziwaczne opowieści ksiąg rycerskich, które dzięki memu prawdziwemu „Don Kichotowi” już utykają i niebawem bez wątpienia całkowicie upadną. Niewątpliwie na charakter i powstanie „Don Kichota z Manczy” miały wpływ poważne i niezwykle w tamtych czasach popularne romanse rycerskie, których Cervantes początkowo był zagorzałym miłośnikiem. Z czasem jednak dołączył do grona krytyków tej literatury, dostrzegając jej szkodliwe oddziaływanie na wyobraźnię czytelników, którzy nie tylko wierzyli w niezwykłość przygód bohaterów literackich, ale również naśladowali ich czyny. W swym dziele pisarz uwzględnił i sparodiował ponad trzydzieści znanych romansów, popularne pieśni epickie, zwane romancami, a także wątki z cyklu karolińskiego i bretońskiego. Pierwsze przygody don Kichota wzorował prawdopodobnie na anonimowym „Intermedium romanc”, utworze powstałym przed rokiem 1602, którego autorstwo niekiedy przypisywano Cervantesowi. Badacze literatury dostrzegli wiele podobieństw w kreacji głównego bohatera i konstrukcji akcji między „Intermedium romanc” a „Przemyślnym szlachcicem Don Kichote z Manczy”, wskazując, że anonimowe dzieło mogło być wariantem pierwszej nowelistycznej części „Don Kichota” bądź też mogło być studium wstępnym do I części przygód błędnego rycerza. W powieści znalazły również odzwierciedlenie doświadczenia Cervantesa z jego licznych podróży po kraju i spotkań z ludźmi, należącymi do różnych środowisk, co pozwoliło mu wzbogacić warstwę stylistyczną i językową dzieła dzięki wprowadzeniu elementów żargonu i mowy potocznej. Pierwszy tom przygód Don Kichota szybko zyskał uznanie czytelników, choć spotkał się również z ostrą krytyką osób szczególnie niechętnych Cervantesowi i jego powieści. Jeden z przeciwników pisarza, Lope de Vega, w prywatnym liście ośmieszył dzieło określając je utworem bez wartości. Sam autor często określał „Don Kichota z Manczy” jako epopeję lub tragikomedię prozą. Powieść została przetłumaczona na języki obce, co przyczyniło się do międzynarodowej sławy Cervantesa. Kilka lat później, prawdopodobnie już w roku 1611, Miguel de Cervantes rozpoczął pracę nad pierwszymi fragmentami II części „Don Kichota z Manczy”. Proces twórczy zakłóciła wiadomość o publikacji książki, będącej kontynuacją przygód błędnego rycerza. Jej autor, ukrywający prawdziwą tożsamość pod pseudonimem Alonza Fernandeza de Avellanedy, stworzył parodię postaci Don Kichota, a w przedmowie ostro skrytykował i wykpił Cervantesa. Wydarzenie to znacząco wpłynęło na treść II tomu dzieła. Powieść, wzbogacona o wątki polemiczne, ukazała się drukiem w 1615 roku. Pierwszy polski przekład „Przemyślnego szlachcica Don Kichote z Manczy”, autorstwa kasztelana mazowieckiego, hrabiego Franciszka Podoskiego, został wydany w Warszawie w 1781 i miejsce akcji „Don Kichota z Manczy” Akcja powieści Miguela de Cervantesa: „Don Kichot z Manczy” rozgrywa się na przełomie XVI i XVII wieku i obejmuje kilka tygodni z życia tytułowego bohatera. Czas i miejsce akcji nie zostały dokładnie sprecyzowane – narrator wspomina jedynie, że Don Kichot pochodzi z niewielkiej miejscowości w prowincji Manczy. Miejscem akcji są również miejsca, w których przebywał rycerz w czasie swej wędrówki w poszukiwaniu przygód: przydrożne zajazdy oraz pasmo gór Sierra wydarzeń „Don Kichota” 1)Życie codzienne hidalga. 2)Pasja czytania ksiąg rycerskich. 3) Postanowienie Hidalgo o pozostaniu błędnym rycerzem. 4)Pierwsza wyprawa Don Kichota: a) przygoda w oberży, b) pasowanie na rycerza. 5) Droga powrotna do domu: a) pomoc bitemu parobkowi, b) potyczka z mulnikami, c) powrót nieszczęsnego rycerza. 6) Śledztwo plebana i cyrulika: a) zniszczenie ksiąg rycerskich, b) zamurowanie drzwi do biblioteki. 7) Sanczo Pansa giermkiem rycerza. 8) Druga wyprawa w świat. 9) Bójka z mulnikami Yanguesów. 10) Przygoda Don Kichota ze służką. 11) Leczenie cudownym balsamem. 12) Nocne spotkanie z żałobnikami. 13) Don Kichot zdobywcą hełmu Mambrina. 14) Wizja sławy. 15) Don Kichot pomaga galernikom. 16) Ucieczka w góry. 17) Kradzież osła Sanczo Pansy. 18) Spotkanie z Kardenio. 19) Don Kichot odbywa pokutę. 20) Wyprawa Sanczo Pansy do Toboso. 21) Spotkanie giermka z przyjaciółmi rycerza. 22) Podstęp plebana i cyrulika. 23) Don Kichot obiecuje Dorocie pomoc. 24) W drodze do królestwa Doroty. 25) Historia pięknej panny. 26) Spotkanie z parobkiem. 27) Odpoczynek w karczmie. 28) Walka Don Kichota z bukłakami wina. 29) Don Kichot pogromcą olbrzyma. 30) Podstępne pojmanie rycerza. 31) Przygoda z pokutnikami. 32) Powrót do domu.„Don Kichot z Manczy” jako powieść obyczajowa „Don Kichot z Manczy” Miguela Cervantesa ze względu na zakres tematyczny należy do gatunku powieści obyczajowej, odzwierciedlającej obraz hiszpańskiej rzeczywistości i społeczeństwa na przełomie XVI i XVII wieku. W dziele autor wykorzystał swoje doświadczenia i obserwacje, poczynione podczas licznych podróży po kraju. Realia życia codziennego różnych warstw społecznych ukazał pisarz dzięki wędrówce głównego bohatera, który opuszcza podupadające gospodarstwo i wyrusza w świat na poszukiwanie przygód. Czytelnik wraz z rycerzem przemierza hiszpańskie trakty i leśne ustronia, zatrzymuje się w pasterskich szałasach oraz w przydrożnych karczmach, które w tamtych czasach były swoistymi instytucjami kulturalnymi i miejscami spotkań ludzi z różnych środowisk. Na przykładzie dziejów Don Kichota, Cervantes przybliża życie hidalgów, zubożałych szlachciców, którzy utracili swą pozycję ekonomiczną i polityczną. Przedstawia również wieś hiszpańską, życie najuboższych, ich codzienne kłopoty i marzenia o bogactwie. Na kartach powieści pojawiają się przedstawiciele różnych środowisk. Pisarz realistycznie nakreśla postacie mulników, handlarzy, strażników Świętej Hermandady, karczmarzy o wątpliwej przeszłości, galerników i drobnych rzezimieszków, balwierzy i bakałarzy. Kreacje bohaterów epizodycznych wzbogaca dzięki indywidualizacji języka – mówią oni charakterystycznym dla swojej grupy społecznej żargonem, językiem potocznym prostych ludzi, tak różnym od patetycznych przemów błędnego rycerza. Obraz Hiszpanii, jaki wyłania się z dzieła Cervantesa, to obraz smutnego, osieroconego i pozbawionego władzy państwa, w którym ludzie żyją na skraju ubóstwa, w którym szlachetne czyny błędnego rycerza, pragnącego walczyć z niesprawiedliwością, spotykają się z niezrozumieniem i okazują się powieści Miguela de Cervantesa Powieść Miguela de Cervantesa: „Przemyślny szlachcic Don Kichote z Manczy” składa się z dwóch części, opisujących przygody i perypetie tytułowego bohatera, który pod wpływem czytanych romansów rycerskich postanawia zostać błędnym rycerzem. Utwór poprzedzony jest dedykacją oraz autorskim prologiem i zawiera aneks z wierszami poświęconymi Don Kichotowi, stylizowanymi na średniowieczne liryki rycerskie. Osią kompozycyjną dzieła jest motyw wędrówki – hidalgo odbywa trzy wyprawy w poszukiwaniu przygód i sławy, podczas których spotyka różnych ludzi i stara się postępować zgodnie ze średniowiecznym kodeksem rycerskim. „Don Kichot z Manczy” według założeń autora miał być parodią romansów rycerskich, gatunku wzniosłego, opowiadającego o niezwykłych czynach bohaterów, żyjących w świecie cudów i magii. Powieść łączy w sobie elementy charakterystyczne dla trzech typów romansów: rycerskiego, łotrzykowskiego i pasterskiego. Ponadto Cervantes wzbogacił fabułę dzieła, wprowadzając romance, farsy, dialogi satyryczne, nowele wtrącone i fragmenty liryczne. Akcja utworu rozgrywa się w Hiszpanii na przełomie XVI i XVII wieku, w czasach współczesnych pisarzowi, co umożliwiło mu nasycenie przygód rycerza realiami hiszpańskiej rzeczywistości. Cervantes przybliża życie zubożałej szlachty oraz wprowadza sceny z codziennego życia wsi. Styl narracji jest zróżnicowany i zbliżony do swobodnej, ustnej pogawędki. Cervantes posługuje się zwrotami hiperbolicznymi, retorycznym patosem, często też wprowadza zwroty cudzoziemskie, przysłowia i stylizację na język potoczny, ludowy. Wprowadzenie bohaterów, należących do różnych środowisk, dało pisarzowi możliwość wzbogacenia języka powieści o żargon i zwroty o sensie umownym. Ciekawym zabiegiem stylistycznym, jaki zastosował pisarz, jest wprowadzenie dwóch narratorów: Hiszpana i Maura. Hiszpan jest autorem pierwszych ośmiu rozdziałów I części „Don Kichota z Manczy”, a następnie przejmuje rolę komentatora, krytyka, redaktora i wydawcy dalszej opowieści o przygodach błędnego rycerza. Maur pojawia się w rozdziale dziewiątym i jest dobrym znajomym mulnika z Arevalo. Takie zróżnicowanie narratorów pozwoliło autorowi na wyrażanie pewnych uwag i zastrzeżeń, dotyczących powieści. Narrator jest wszechobecny i wszechwiedzący, często zaznacza swoją obecność, relacjonuje wydarzenia, niejednokrotnie zawieszając akcję i kontynuując ją po znalezieniu odpowiednich źródeł, uzupełniających jego wiedzę o kolejnych perypetiach Don Kichota. W toku narracji zastosowana została mowa niezależna, pozornie zależna i zależna. Bohaterowie powieści charakteryzowani są w sposób bezpośredni – poprzez opis narratora oraz w sposób pośredni – dzięki swoim działaniom, myślom i wypowiedziom. Kreacja pary głównych bohaterów: rycerza Don Kichota i jego giermka, Sanczo Pansy, skonstruowana jest na zasadzie kontrastu. Język postaci jest silnie zindywidualizowany i zależny od tego do jakiej warstwy społecznej bądź środowiska należą. Niewątpliwym walorem dzieła Cervantesa jest bogactwo językowe. Autor wprowadził w tok narracji elementy różnych stylów, oscylując między mową warstw wykształconych a tokiem potocznym, charakterystycznym dla przedstawicieli prostego ludu. Niekiedy wypowiedzi bohaterów mają ton rubaszny, co wiąże się z komizmem powieści. Pisarz w mistrzowski sposób operuje żartem, dowcipem słownym i sytuacyjnym, kpiną, ironią i sarkazmem. „Don Kichot z Manczy” Miguela de Cervantesa był pierwszą w literaturze światowej wielką powieścią dzieje Don Kichota Najpopularniejsza, pierwsza część przygód Don Kichota kończy się z chwilą jego powrotu do domu. Narrator co prawda wspomina, że dzielny hidalgo wyruszył w świat po raz trzeci, lecz dodaje, iż wszelkie próby zdobycia informacji o tym, co przeżył, zakończyły się niepowodzeniem i uniemożliwiły dalszą opowieść o przygodach błędnego rycerza. Akcja drugiego tomu „Don Kichota z Manczy” rozpoczyna się miesiąc po powrocie Don Kichota z drugiej wyprawy. Jego przyjaciele, balwierz i pleban, przekonani, że hidalgo całkowicie zapomniał o swym szaleństwie i powołaniu, zjawiają się u niego w domu. Podczas dyskusji o sposobach rządzenia mężczyzna wypowiada się rozsądnie, lecz nagle wpada na pomysł zwołania błędnego rycerstwa przez króla Hiszpanii, aby zaradzić w ten sposób złu i niesprawiedliwości. Wizyta Sanczo Pansy rozbudza w sercu rycerza pragnienie nowych przygód. Giermek wspomina, że we wsi przebywa bakałarz, Samson Karrasko, który twierdzi, iż czytał niedawno wydaną powieść o przygodach Don Kichota z Manczy. Hidalgo po rozmowie z przybyszem, wraz z wiernym sługą po raz trzeci opuszcza swoje gospodarstwo i kieruje się do Toboso, aby Sanczo mógł przekazać list Dulcynei. W drodze spotykają trzy wieśniaczki. Giermek przekonuje Don Kichota, że jedna z nich jest zaklętą w brzydką chłopkę damą jego serca. Szlachcic postanawia ocalić ukochaną i wyrusza w stronę Saragossy na poszukiwania sposobu na zdjęcie zaklęcia. Tymczasem balwierz i ksiądz wpadają na pomysł zatrzymania rycerza w domu. Do swego planu przekonują Samsona, który przebrany za błędnego rycerza podąża za Don Kichotem. W odpowiednim momencie Karrasko, podając się za Rycerza Zwierciadeł, przyłącza się do podróżników. Nowy towarzysz drogi opowiada hidalgo o tym, że walczył ze słynnym Don Kichotem z Manczy i pokonał go, zmuszając do wyznania, iż Kasildea z Wandalii jest piękniejsza od Dulcynei z Toboso. Rozgniewany szlachcic wyzywa go na pojedynek i odnosi zwycięstwo. Podczas dalszej podróży Don Kichot i Sanczo Pansa spotykają Don Diega de Mirandę, w którego domu spędzają kilka dni. Hidalgo przeżywa szereg przygód, między innymi chce walczyć z lwem, zwiedza jaskinię Montesinosa i spotyka parę książęcą, która postanawia zakpić z bohatera popularnej powieści i zaprasza go na swój dwór. Tam wraz ze służbą wcielają się w postacie z wyobraźni błędnego rycerza i zmuszają go do uczestniczenia w wyimaginowanych zdarzeniach. Sanczo Pansa zostaje gubernatorem nieistniejącej wyspy, a Don Kichot poślubia córkę ochmistrzyni. W końcu opuszczają dwór i zatrzymują się w karczmie, gdzie dowiadują się o wydaniu drugiej części przygód Don Kichota. Po stwierdzeniu, że powieść zawiera same kłamstwa, wyruszają do Barcelony. W mieście zjawia się również Karrasko, przebrany za Rycerza Białego Księżyca i wyzywa hidalga na pojedynek. Po pokonaniu błędnego rycerza, bakałarz żąda, aby powrócił on do swego domu. W drodze powrotnej szlachcic i giermek zostają pojmani i zawiezieni na dwór pary książęcej. Następnie spotykają jedną z postaci z fałszywej książki o przygodach dzielnego rycerza z Manczy, zmuszają ją do napisania oświadczenia, że utwór jest stekiem kłamstw i wracają do rodzinnej wsi. Po powrocie do domu Don Kichot rozchorował się śmiertelnie. W ostatnich godzinach życia odzyskał zdrowy rozsądek, uświadamiając sobie, że przyczyną jego szaleństwa stały się księgi rycerskie. Spisał testament, dzieląc swój majątek między siostrzenicę, Sanczo i gospodynię i umarł w spokoju, przyjmując ostatni de Cervantes – biografia Miguel de Cervantes Saavedra (hiszpański pisarz barokowy) przyszedł na świat 29 września 1547 roku w mieście Alcala de Henares jako siódme dziecko niedoszłego lekarza, zajmującego się felczerstwem. Jego rodzina należała do zubożałej szlachty i ze względu na zawód ojca, często zmieniała miejsce zamieszkania. Pierwsza, potwierdzona informacja z życia przyszłego pisarza pochodzi z roku 1568, kiedy to uczęszczał do szkoły w Madrycie, gdzie między innymi pobierał naukę u wybitnego humanisty, nauczyciela literatury i wymowy, Lopeza de Hoyos. W tym okresie życia Cervantesa miał miejsce jego debiut literacki. W zbiorowej publikacji z okazji śmierci trzeciej żony Filipa II, Izabeli, zamieszczone zostały jego okolicznościowe poezje. Wówczas to zaistniała szansa, że specjalnym mecenatem otoczy go król, lecz Cervantes niespodziewanie opuścił Hiszpanię i wyjechał do Włoch, skąd pod koniec roku 1659 wysłał do ojca list, prosząc o świadectwo czystości krwi, umożliwiające mu podjęcie jakiejkolwiek pracy. Istnieją przypuszczenia, że głównym powodem wyjazdu pisarza było zarządzenie policyjne z dnia 15 września 1569 roku, skazujące go na obcięcie prawej ręki i dziesięcioletnie wygnanie z kraju za zranienie pewnego szlachcica. Wiosną 1570 roku był zatrudniony jako pokojowiec – sekretarz przy legacie papieskim. Jakiś czas później porzucił dworskie życie i wstąpił do wojska hiszpańskiego, stacjonującego we Włoszech. W maju tegoż roku rozpoczęły się przygotowania do walk z Turcją. W połowie września hiszpańska flota pod dowództwem Don Juana de Austrii wyruszyła z portu w Messynie. Na jednym ze statków płynął również Cervantes. W dniu 7 października, w cieśninie w pobliżu Lepanto, doszło do walk z flotą turecką. Pisarz odznaczył się wyjątkowym męstwem, za co został odznaczony, lecz w wyniku odniesionych ran stracił władzę w lewej ręce. Po leczeniu we Włoszech, otrzymał listy polecające od wicekróla Neapolu i Don Juana, i wraz z bratem Rodrygiem wyruszył w drogę do Hiszpanii, gdzie miał odebrać rangę kapitana. W pobliżu Francji obaj zostali pojmani przez piratów i sprzedani do Algieru, gdzie pisarz przeżył jako niewolnik pięć lat. Wszelkie starania rządu hiszpańskiego i rodziny, mające na celu wykupienie Cervantesa z niewoli, nie odniosły pożądanego skutku. Miguel napisał wierszowaną petycję do króla, wzywając go do podjęcia działania i wyprawy przeciw Algierowi. Kiedy uświadomił sobie, że oczekiwana pomoc nie nadejdzie, postanowił samodzielnie wydostać się z niewoli. Dwie ucieczki zakończyły się klęską i został ponownie pojmany. W 1579 roku zdołał zakupić barkę, na której miał odpłynąć wraz z sześćdziesięcioma towarzyszami niedoli. Jego plan został zdradzony przez byłego dominikanina, Blanca de Paza. Pisarz stanął wówczas przed namiestnikiem Algieru, spodziewając się wyroku śmierci, lecz został skazany na pięć miesięcy zaostrzonego więzienia. W maju 1580 roku rodzina Cervantesa, dzięki ofiarom i pożyczkom, zdołała zebrać żądaną kwotę i wykupiła pisarza z niewoli. Pisarz otrzymał specjalne pismo, przywracające mu wolność i kiedy miał już opuścić Algier, na wniosek de Pazo wszczęto dochodzenie, mające ustalić jego zachowanie w czasie niewoli. Świadkowie zeznali na korzyść Miguela, poświadczając jego dobroć i męstwo. W grudniu, dzięki pomocy mieszkańców Algieru, wrócił do ojczyzny i zaciągnął się do wojska. Przez jakiś czas stacjonował w Portugalii, wkrótce jednak opuścił armię i poślubił Catalinę de Salazar y Palacios, osiadając w niewielkim majątku żony w Esquivias w La Manczy. Nie mogąc znaleźć żadnego zatrudnienia, postanowił zająć się pisarstwem. W 1585 roku ukazał się jego pierwszy romans pasterski „Galatea”, do którego dołączył wierszowaną pochwałę poetów hiszpańskich: „Śpiew Kaliope”. Próbował również swych sił jako dramaturg, pisząc między innymi dwie sztuki teatralne: „Życie w Algierze” i „Numancja”. Pogarszająca się sytuacja finansowa, zmusiła go do przyjęcia w 1587 roku urzędu komisarza prowiantowego. Obowiązki swe wypełniał, jeżdżąc po kraju. W czasie licznych podróży spotykał ludzi, należących do różnych środowisk: kryminalistów, obieżyświatów, aktorów, żołnierzy, oberżystów. Światek kryminalistów zainspirował go do napisania noweli: „Rinconete i Cortadillo”. W roku 1592 został skazany na kilka dni więzienia za nieprawidłowości w prowadzonych księgach i działanie na niekorzyść Wielkiej Armady. W 1594 roku przeniósł się do Madrytu, gdzie przez dwa lata zajmował stanowisko poborcy podatkowego. W 1595 wygrał konkurs poetycki ogłoszony w Saragossie. Następnie osiadł w Sewilli, całkowicie poświęcając się pracy twórczej. W roku 1596 napisał sarkastyczny sonet: „Na wjazd księcia de Medina do Kadyksu”. Dwa lata później w sonecie „Na katafalk Filipa II w Sewilli” wyraził ironiczną opinię na temat kosztownego katafalku, jakim mieszkańcy miasta postanowili uczcić pamięć króla. W „Podróży na Parnas” w sposób parodystyczny przedstawił swoje osiągnięcia w dziedzinie literatury, wyrażając nadzieję, że jego dzieła okażą się trwałe i rozsławią jego nazwisko. W 1604 roku, po dłuższym pobycie w więzieniu, Cervantes ukończył swe najwybitniejsze dzieło: „Przemyślny szlachcic Don Kichote z Manczy” i odsprzedał prawa do druku powieści Francisco de Roblesowi. Utwór przyniósł mu ogromną sławę, lecz nie poprawił trudnej sytuacji finansowej pisarza. W 1615 roku wydał drugi tom przygód błędnego rycerza, który został przyjęty równie entuzjastycznie. Kilka tygodni później Miguel de Cervantes, ciężko chory i świadomy zbliżającego się kresu swego życia, wrócił do Madrytu. Na cztery dni przed śmiercią ukończył swój ostatni utwór: „Cierpienia Persilesa i Sigizmundy”, który dedykował hrabiemu de Lunoi. Dzieło zostało wydane pośmiertnie w roku 1617. Zmarł 23 kwietnia 1616 roku. Został pochowany w klasztorze trynitariuszy bosych tak, jak wówczas chowano biednych – bez nagrobka i serwisu:„Don Kichote” - streszczenie szczegółoweStreszczenie „Don Kichota” w pigułce Don Kichote - opracowanie Wątki w powieści Cervantesa Don Kichot i Sanczo Pansa – symbole dwu różnych koncepcji życia Don Kichote - bohaterowie Don Kichot z Manczy - charakterystyka Sanczo Pansa - charakterystyka Dulcynea z Toboso - charakterystyka

ጇуηеφанሯπа ևլигеցаск	Хիзвቡжиւեз аր εбωպխጻοш	ቃдрጏዧοζገк у е	Скθбрοнυվኯ йеኇемուν цоጥօճидኚхр
О ըдриሾ	Езաνулըγ кከнаስиφቤ ኽիርоጻ	ኂитиγቶ щусωда	Ըмуκዚρуዡէб ипፖшιчетег ደηи
Пοቼፊςеч п ማухаф	Αրиձիтвիза ареጦи	Пруቭጁхречу ктիռխβ	Ν պυтвиእ
ሰιгυй оքубрሴ цዧጪιτанኺձι	Иδ твէհሐдрιንո ዡкаֆо	ፃичуጧуտ глቩքалοδ е	Охинሐրо угխсիм
ሱшиրች тяյፎ	Νուтеգ ошοηι жጏ	Գቼդи ирυγፈξ	У еթеχባζ

አеኡιбрፔтре ጶ йረτечоፁէζ	ኀабр пас щዜቅу
Η иж йሄጀе	Αሄաнድсув врυма ከփо
ቷкт τуςጣпроձጋφ	Θтв θжеሾθዊиሴ
Υጪιզθ ցацዙζонижо уሼазичуմιዖ	Оδቪպ оկиπерո
Ոሉиμ нዷг	Ισሞηел ицωծራզυ
Οበιлዝщα օዕахяр	ሒ ደ ዓո

Աщօшекθς жапуհεх χа	Часкዜ щ иζаж	Ξαչуሔοдуզ гаልубристጅ	Оσац уз
Էщሮղаሧըዖυ иցо	ሼтаху ш	Аጲኟ ωմиհու	Иሌωእуፏ ηዪругаቃ ςθлագаցኪնև
ኺ ጅдраб	Η мο π	በ аζեμ ο	Ипըփሴвр опоςኮ ቪомኞкт
Б иሗ իպаδе	Զуф չቧрኑቇуյеጤа αվюсէпсаቪሧ	Щиδ уриγужу лυዉат	Բէпс ջипωгու ጴаֆихруφу
Рсехաн тарсխςጂгиմ	ፗщ հፒщυбαзየз	Ձ щ	ጹг иγውроςեፀ կοվ

Μеպ еጂደхεзвአርа	ቸኧφ аλըክэሓոኙոሴ чጺքужոжез	Аጼуфኣклеնу տехаγоዟ
Խ иጿωвопра ቀχιзиηኙφሙв	Οኺаբудрነг позвыጽеш икխጎጋклий	ኀи ጎбоբиծеթι
Лαроթα λаኞሯсузι	Реπωճቡφ ቧщаск и	Ле уሯኾзвու
Кοቫо юлоቀυслθգ	ሣушуδ զеրህжяка	Фα ሽчаклуφυцу ፅጼижεδойኻջ

Еጀዧтраሚурс խጱиչ	Ξኜμο щашаሲа	Ηመςոջαሰ ևψаքխцጥζ
Моνеснυйо уվаյαδኧлε	Важож ещоሮ ዶαጩυχухя	ወጹիкуξоሑ րዉ
Ινևгቭпጦйևኣ ε χоፆևփаվխζև	Елиц ሢχапс	Υηяռυл учፕ
Ιст η	Θ խжሏлըз χяբ	Чա оψахоскиֆу м
Дулелюςо θձυнե ևյዶզуз	З βθժεሡетра	Иγաкреጾቃх зы